Piramitlerden Bile Eskiler! Gölün Dibinden 5 Bin 200 Yıllık Tarih Çıktı
ABD’nin Wisconsin eyaletinde sıradan görünen göl, arkeoloji dünyasını şaşkına çevirdi. Dalgıçların fark ettiği batık kanolar, tarihin yönünü yeniden tartıştırıyor. İlk başta birkaç yüz yıllık sanılan kalıntılar, karbon testleriyle binlerce yıl geriye gitti. Üstelik keşif tek parça ile sınırlı kalmadı. Ortaya çıkan tablo, Kuzey Amerika’daki yerli kültürlere dair algıyı kökten değiştirecek nitelikte.
İlk keşif herkesi ters köşe yaptı: 300 sanıldı, 1.200 çıktı
Haziran 2021’de Wisconsin’deki Mendota Gölü’nde dalış yapan ekip, suyun altında oyma kanoyla karşılaştı. Wisconsin Historical Society arkeologlarından Dr. Amy L. Rosebrough ve dalgıç Tamara Thomsen’in tahmini en fazla 300 yıldı. Radyokarbon analiz sonuçları geldiğinde tablo tamamen değişti. Yaş 1.200 yıl olarak belirlendi ve ekip adeta şok yaşadı.
Asıl sürpriz ise devamında geldi. 2022’de çıkarılan ikinci kano 3.000 yıllık çıktı. Sonraki kazılarla sayı 16’ya ulaştı. 2025’te altı yeni kalıntı daha bulundu. Şu ana kadar tespit edilen en eski kano 5.200 yıllık.
En genç olanı ise yaklaşık 700 yıl öncesine tarihleniyor. Yani Avrupa’dan gelen ilk yerleşimciler kıtaya ayak basmadan binlerce yıl önce, hatta Mısır’daki ilk piramitlerden yaklaşık 400 yıl önce, bölgede organize yaşam vardı.
Ho-Chunk halkı için tarih yeniden canlanıyor
Keşif yalnızca arkeoloji dünyasını değil, Ho-Chunk Nation için kültürel hafızayı da harekete geçirdi. Bölgeye 500-1200 yılları arasında yerleştikleri kabul edilen Ho-Chunk topluluğu, çıkarılan ağır oyma kanoların atalarının kullandığı modellere benzediğini belirtiyor. Uzmanlara göre eski topluluklar göller çevresinde yerleşimler kurdu, kara yolları ağı oluşturdu ve kanoları ticaret ile ulaşımda kullandı.
Topluluğun kültürel kaynaklar yöneticisi Bill Quackenbush, kano yapım bilgisinin zamanla kaybolduğunu söylüyor. Zorunlu göçler ve sürgün politikaları kültürel pratikleri kesintiye uğrattı. 2022’den beri düzenlenen Ho-Chunk Dugout Canoe Journey etkinliği ise atalara ait su yollarında yeniden kürek çekme fırsatı sunuyor. Katılımcılar için deneyim yalnızca tarih değil, aidiyet duygusunun yeniden kurulması anlamına geliyor.
Keşif, turizmi de dönüştürüyor
Wisconsin genelinde 4.000’den fazla toprak höyük bulunduğu biliniyor ve yaklaşık 200’ü Madison çevresinde yer alıyor. University of Wisconsin–Madison tarafından düzenlenen First Nations Cultural Landscape Tour, bölgenin binlerce yıllık insan geçmişini anlatan yürüyüş rotaları sunuyor.
Mendota Gölü’nden çıkarılan ilk kano 2027’de açılacak Wisconsin History Center’da sergilenecek.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir:
Dünyanın En Küçük Televizyonu ile Tanışın! Neredeyse Üzüm Tanesi Kadar
Bilgisayarların Kenarındaki Kilit Simgesi Ne İşe Yarıyor?
Yorum Yazın